TIA HY VỌNG CHO BỆNH NHÂN UNG THƯ

Liệu pháp trúng đích là cách thức sử dụng các loại thuốc điều trị nhưng không gây trở ngại cho sinh hoạt thường ngày của bệnh nhân, do đó họ hoàn toàn có thể tận hưởng một cuộc sống tươi đẹp hơn – chia sẻ từ Bác sĩ Ravindran Kanesvaran, đồng thời là Cố vấn Khoa Nội ung thư tại Viện Ung thư Quốc gia Singapore (National Cancer Centre Singapore).

Liệu pháp trúng đích tập trung vào những đột biến trong tế bào
có biểu hiện đặc trưng liên quan đến ung thư.

 

Như chính tên gọi của nó, liệu pháp trúng đích không di chuyển vô định mà tác động trực tiếp vào cốt lõi của vấn đề. Trong các thử nghiệm lâm sàng khi kết hợp cùng nhiều loại dược phẩm mới đầy triển vọng, liệu pháp này mang đến cho những bệnh nhân sống sót sau ung thư một tia hy vọng mới, một cơ hội để kéo dài sự sống của họ.

Sự khác biệt giữa hóa trị và liệu pháp trúng đích

Một bệnh nhân bị ung thư phổi, nếu không tiếp nhận điều trị thì tỷ lệ sống sót trung bình sẽ rơi vào khoảng từ 6-8 tháng, trong trường hợp thường xuyên hóa trị thì thời gian duy trì sự sống có thể lên đến 1 năm. Với liệu pháp trúng đích, khả năng sống sót của người bệnh thậm chí có khả năng kéo dài đến 3 năm. Liệu pháp này sử dụng các loại thuốc tập trung vào những dấu hiệu dị thường (đột biến) của tế bào ung thư mà chỉ gây tổn thương rất ít lên các tế bào khỏe mạnh bình thường. Trong khi đó, hóa trị thường xuyên lại tác động vào các tế bào phân chia nhanh.

Giải thích về điều này, cố vấn Khoa Nội ung thư tại NCCS, bác sĩ Ravindran Kanesvaran cho biết: “Tế bào ung thư phân chia một cách nhanh chóng mà các loại thuốc dùng trong hóa trị lại khá hiệu quả trong việc phát hiện và tiêu hủy chúng. Tuy nhiên, thật không may là các tế bào vô hại khác có tốc độ phân chia tương tự cũng bị ảnh hưởng, ví dụ như tế bào tóc hay các tế bào bên trong vòm miệng và bộ phận tiêu hóa.”

Đó là lý do vì sao mà các bệnh nhân ung thư khi tiếp nhận hóa trị thường phải gánh chịu một số tác dụng phụ như rụng tóc, đau họng và buồn nôn.

Liệu pháp trúng đích có tác dụng gì

Các loại thuốc dùng trong liệu pháp này sẽ chỉ tác động vào những đột biến dị thường – nguyên nhân khiến cho tế bào ung thư phát triển và lan rộng. Đó có thể là những khuyết tật trong tín hiệu tăng trưởng, hay là cơ chế sinh tồn, hoặc thậm chí là nguồn máu cung cấp cho các tế bào ung thư.

Bằng cách ngăn chặn hay chuyển hướng các khuyết tật, diễn biến xấu, căn bệnh quái ác này hoàn toàn có thể nằm trong tầm kiểm soát và người bệnh sẽ được trao tặng một cơ hội sống thoải mái hơn. “Bệnh nhân có thể không hoàn toàn được chữa khỏi nhưng liệu pháp trúng đích đảm bảo họ có khoảng thời gian sống lâu hơn. Đồng thời cũng gây ít tác dụng phụ hơn so với hóa trị, bởi vì phần lớn các tế bào khỏe mạnh đều sẽ không bị tác động.”

“Các loại dược phẩm điều trị thường thuộc dạng thuốc uống, vì vậy mà cuộc sống sinh hoạt thường ngày của bệnh nhân không bị gián đoạn và họ có thể tận hưởng khoảng thời gian ý nghĩa hơn” – bác sĩ Ravindran cho biết.

Có thể áp dụng liệu pháp trúng đích khi các biến đổi bất thường trong ung thư đã được nhận diện. Ví dụ, đột biến gen HER 2 – sự gia tăng không kiểm soát các protein HER 2 trong tế bào vú – được phát hiện ở phần tư ngực của người bệnh. Lúc này, cách thức điều trị có tỷ lệ thành công tương đối là sử dụng liệu pháp mục tiêu với loại thuốc có tên là trastuzumab.

Tuy nhiên, tất cả bệnh nhân mắc cùng một bệnh lý chưa chắc đã có các tế bào ung thư cùng thể hiện những đột biến tương tự. Cho đến thời điểm hiện tại, một dự án quốc tế lớn mang tên Lập Bản Đồ Hệ Gen Ung Thư (TCGA) đã tiến hành phân tích hơn 20 loại ung bướu và phát hiện thấy hàng loạt đột biến khác nhau cho mỗi một loại ung bướu.

 
Cách thức hoạt động của liệu pháp trúng đích và tại sao thử nghiệm lâm sàng lại quan trọng.

 

Thử nghiệm lâm sàng – Hy vọng nâng cao cơ hội sống

Đôi khi, các đột biến dị thường đã được nhận dạng, nhưng lại không có sẵn loại thuốc điều trị thích hợp. Đây là thời điểm mà các thử nghiệm lâm sàng đóng một vai trò cực kỳ quan trọng, hàng loạt nghiên cứu đã và đang được tiến hành một cách tích cực, nhằm mang đến hy vọng, cơ hội kéo dài thời gian sống sau ung thư. Chỉ riêng ở Singapore đã có khoảng 120 đến 150 thử nghiệm đang được triển khai thực hiện.

Khi một bệnh nhân được chẩn đoán mắc bệnh ung thư, họ phải trải qua một thủ thuật nhỏ gọi là sinh thiết để lấy một phần của khối u mang đi xét nghiệm và phân tích. Nếu các tế bào này không tồn tại những đột biến dị thường có khả năng bị khoanh vùng mục tiêu thì liệu pháp hóa trị thường xuyên là một lựa chọn hợp lý. “Trường hợp phát hiện thấy bệnh nhân có những biến đổi dị thường, chúng tôi sẽ gợi ý các liệu pháp trúng đích với các điều kiện sẵn có. Giả sử không có một loại thuốc nào thích hợp, chúng tôi sẽ hỏi ý kiến và đề nghị họ tham gia vào thử nghiệm lâm sàng. Rất nhiều thử nghiệm đã đi đến giai đoạn cuối, điều này bảo chứng cho mức độ an toàn của các loại thuốc mới này” – chia sẻ từ bác sĩ kiêm cố vấn Ravindran Kanesvaran, Khoa Nội ung thư, Viện Ung thư Quốc gia Singapore (NCCS)

Chỉ cần khối u có dấu hiệu co rút lại thì mọi phương pháp điều trị trúng đích tương tự đều có thể được tiếp tục tiến hành. Tuy nhiên một vài trường hợp sau từ 2-3 năm, tế bào ung thư lại tiến triển, đồng thời tồn tại những đột biến khác kích thích quá trình ung thư. “Nếu như có một loại thuốc có thể chữa trị cho những biến dị mới thì bệnh nhân có khả năng tiếp tục duy trì sự sống qua nhiều năm, như trường hợp một người bị tiểu đường hay các bệnh lý kinh niên khác vậy” – bác sĩ Ravindran cho biết.

Nguyên lý hoạt động của liệu pháp trúng đích

Chặn các tín hiệu tăng trưởng

Bề mặt của tế bào luôn có các protein với chức năng như anten, chịu trách nhiệm nhận tín hiệu để thúc đẩy tế bào phát triển và phân chia. Nhưng tế bào ung thư lại mang quá nhiều protein, do vậy có thể nhận được một lượng lớn các tín hiệu tăng trưởng, kết quả là phát triển và nhân đôi tế bào một cách mất kiểm soát. Liệu pháp trúng đích sử dụng dược phẩm nhằm tác động vào các tín hiệu tăng trưởng này, ngăn chặn đường truyền dẫn đến các tế bào ung thư. Một vài loại thuốc có thể kể đến như trastuzumab (dùng trong điều trị ung thư vú), gefitinib (ung thư phổi), imatinib (bệnh bạch cầu và ung thư dạ dày), cetuximab (ung thư ruột và các bệnh lý ung thư ở vùng đầu và cổ).

Chặn nguồn cung cấp máu

Cơ thể sẽ luôn không ngừng tái tạo các mạch máu mới để chữa lành vết thương và phục hồi các mô bị tổn hại. Tuy nhiên, quá trình này cũng đồng thời tạo nên những mạch máu rất nhỏ nuôi dưỡng các khối u, tạo điều kiện cho chúng phát triển một cách nhanh chóng. Liệu pháp trúng đích sử dụng dược phẩm nhằm ngăn chặn sự tăng trưởng của những mạch máu này. Một vài loại thuốc thuộc phạm vi điều trị này bao gồm bevacizumab (ung thư ruột, thận và phổi), sorafenib (ung thư thận và gan), sunitinib (ung thư thận và bao tử).

Gây chết tế bào

Những tế bào bị tổn thương trong cơ thể sẽ dần chết đi một cách tự nhiên. Nhưng tế bào ung thư lại phát triển theo một phương thức đi ngược lại nguyên lý này. Liệu pháp trúng đích sử dụng dược phẩm nhằm tập trung tấn công và phá vỡ mọi cơ chế sinh tồn của những tế bào này. Loại thuốc với tác dụng như vậy có tên gọi là bortezomib (đa u tủy xương).

Nguồn: Healthxchange Singapore

Bạn có thích bài viết này?

Các bài viết liên quan

Liên hệ

VĂN PHÒNG IPS TẠI HỒ CHÍ MINH

58 Đường D1, KDC Him Lam, Phường Tân Hưng, Quận 7

Email

Điện thoại

(84-28) 62 51 50 81 / 84 / 85

VĂN PHÒNG IPS TẠI HÀ NỘI

Phòng 605, Tầng 6, Tòa nhà Cotana, Bán Đảo Linh Đàm,Quận Hoàng Mai

Email

Điện thoại

(84-24) 3519 0029

Để lại lời nhắn(*)

Thông tin (*) là bắt buộc

Xem IPS trên bản đồ

Giờ

Làm

Việc